Harita uygulamaları yapabilme
MEKÂNSAL BİLGİ TEKNOLOJİLERİ · Mekânın Aynası Haritalar
1:500.000 ölçekli bir haritada A ve B şehirleri arasındaki kuş uçuşu uzaklık 6 cm olarak ölçülmüştür.
A ve B şehirleri arasındaki gerçek kuş uçuşu uzaklığı km cinsinden hesaplayınız.
Aynı iki şehir arasındaki uzaklık 1:250.000 ölçekli bir haritada kaç cm olur? Hesaplayınız. Bu iki haritadan hangisinin daha ayrıntılı olduğunu gerekçesiyle yazınız.
Bir atlasta aşağıdaki haritalar bulunmaktadır. Haritaların gösterim biçimleri şekilde temsilî olarak verilmiştir:
- Harita 1: Türkiye'de illerin nüfus yoğunluğu, her ilin tamamı yoğunluk değerine göre açıktan koyuya doğru renk tonlarıyla boyanarak gösterilmiştir.
- Harita 2: Türkiye'de büyükbaş hayvanların dağılışı, her biri 10.000 hayvanı temsil eden noktalarla gösterilmiştir.
- Harita 3: Bir ülkeden başka ülkelere yönelen göçler, kalınlığı göç edenlerin sayısıyla orantılı oklarla gösterilmiştir.
- Harita 4: Türkiye'de ocak ayı ortalama sıcaklıkları, aynı sıcaklıktaki noktaları birleştiren eğrilerle gösterilmiştir. Bu haritada Doğu Anadolu'nun yüksek platolarından –10 °C civarındaki eğri, Akdeniz kıyısından ise 10 °C civarındaki eğri geçmektedir.
- Harita 5: Türkiye'de bitki örtüsü türleri (orman, maki, step) farklı renklerle gösterilmiştir.
Haritaların türlerini yazınız.
Harita 4'teki bilgilerden yararlanarak Doğu Anadolu ile Akdeniz kıyısı arasındaki ocak ayı sıcaklık farkının nedenlerine yönelik iki çıkarım yapınız.
1:100.000 ölçekli bir topoğrafya haritasında eş yükselti eğrileri (izohipsler) 100 m aralıklarla çizilmiştir. A noktasından B noktasına uzanan düz bir hat boyunca her 1 km'de okunan yükselti değerleri tabloda, bu değerlerle çizilen profil ise şekilde verilmiştir:
| A'dan uzaklık (km) | 0 (A) | 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 (B) |
|---|---|---|---|---|---|---|---|
| Yükselti (m) | 200 | 300 | 600 | 900 | 800 | 300 | 0 |
Tablodan ve profilden yararlanarak hattın en yüksek noktasını belirtiniz ve A'dan B'ye doğru yeryüzünün genel görünümünü (profilini) açıklayınız. B noktasının konumuna ilişkin bir çıkarım yapınız.
Eğimin en fazla olduğu bölümü belirleyiniz ve bu bölümün eğimini yüzde (%) olarak hesaplayınız. Bu bölümde izohipslerin haritadaki görünümünü açıklayınız.
A ile B arasındaki uzunluk bu haritada kaç cm'dir? Hesaplayınız.
Puanlar sorunun kendi içindeki dağılımıdır; senaryo kâğıdında tüm sorular birlikte 100 puana ölçeklenir.