Nükleotid, gen, DNA ve kromozom kavramlarını açıklayarak bu kavramlar arasında ilişki kurar.
2.ÜNİTE: DNA VE GENETİK KOD · 8.2.1. DNA ve Genetik Kod
Fen bilimleri dersinde öğretmen tahtaya dört kavram yazmıştır: gen, kromozom, nükleotid, DNA. Öğretmen, bu kavramların birbirinin içinde yer alan yapılar olduğunu belirtmiştir.
Verilen kavramları yapı olarak küçükten büyüğe doğru sıralayınız.
Bir nükleotidin yapısını oluşturan üç birimi yazınız. DNA'da bulunan organik bazların adlarını yazınız.
Öğretmen, kalıtsal bilgiyi taşıyan yapıları anlatmak için bir ansiklopedi benzetmesi kullanmıştır:
| Ansiklopedideki yapı | Açıklama |
|---|---|
| Harf | Metni oluşturan en küçük birim |
| Madde | Belirli bir konuyu anlatan bölüm |
| Metnin tamamı | Bütün maddelerin art arda sıralandığı uzun yazı |
| Cilt | Metnin sıkıca katlanıp kapak içine yerleştirilmiş hâli |
Benzetmedeki her yapının nükleotid, gen, DNA ve kromozom kavramlarından hangisine karşılık geldiğini yazınız.
Gen kavramını tanımlayınız. Gen ile DNA arasındaki ilişkiyi açıklayınız.
Bir öğrenci bazı canlıların vücut hücrelerindeki kromozom sayılarını araştırmıştır:
| Canlı | Vücut hücresindeki kromozom sayısı |
|---|---|
| İnsan | 46 |
| Şempanze | 48 |
| Patates | 48 |
| Köpek | 78 |
| Sivrisinek | 6 |
Öğrenci tabloya bakarak şu sonuca varmıştır:
"Bir canlının kromozom sayısı ne kadar fazlaysa o canlı o kadar gelişmiştir."
Öğrencinin vardığı sonucu tablodaki verileri kullanarak değerlendiriniz. Aynı sayıda kromozoma sahip canlılarla ilgili bir çıkarım yazınız.
Kromozom, DNA ve nükleotid arasındaki ilişkiyi "oluşur" ve "içerir" ifadelerini kullanarak açıklayınız.
Bir öğrenci, "Gen ve DNA aynı şeydir." demiştir. Bu ifadeyi gerekçesiyle değerlendiriniz.
Puanlar sorunun kendi içindeki dağılımıdır; senaryo yazılısında tüm sorular birlikte 100 puana ölçeklenir.