5. sınıf Matematik · 1. dönem 1. yazılı · MAT.5.3.1

Temel geometrik çizimler için matematiksel araç ve teknolojiden yararlanabilme

GEOMETRİK ŞEKİLLER · Temel Geometrik Çizimler ve İnşalar

1.KolayÇizim araçlarını seçme10 puan

Elif'in kalem kutusunda ölçüsüz cetvel (çizgeç), santimetre ölçekli cetvel, pergel, gönye ve açıölçer bulunmaktadır. Öğretmeni Elif'ten defterine aşağıdaki üç çizimi yapmasını istiyor:

  1. K ve L noktaları arasındaki [KL] doğru parçasını çizmek
  2. Merkezi O noktası, yarıçapı 3 cm olan bir çember çizmek
  3. d doğrusunun dışındaki P noktasından d doğrusuna bir dikme çizmek

Yapılacak çizimler şekilde gösterilmiştir.

1. çizim2. çizim3. çizimKLO3 cmdP
Şekil: Elif'in defterine yapacağı üç çizim
1.a

Her çizim için kullanılması gereken temel aracı yazınız.

6 p
1.b
  1. çizimi yapmak için pergel nasıl ayarlanmalı ve nasıl kullanılmalıdır? Pergel açıklığını ve pergelin sivri ucunun nereye konacağını belirterek açıklayınız.
4 p
2.OrtaTemel geometrik şekiller ve sembolleri12 puan

Mert, defterine ölçüsüz cetvel kullanarak üç şekil çiziyor ve şekillerini şöyle anlatıyor:

  • Şekil 1: İki ucu K ve L noktaları olan, K ile L arasında kalan düz çizgi. Santimetre ölçekli cetvelle ölçtüğünde uzunluğunu 5 cm buluyor.
  • Şekil 2: A noktasından başlayan, B noktasından geçen ve B'den sonra aynı yönde sınırsız olarak devam eden düz çizgi.
  • Şekil 3: Başlangıç noktası O olan [OC ve [OD ışınlarının oluşturduğu şekil.

Mert'in çizdiği şekiller aşağıda verilmiştir.

Şekil 1Şekil 2Şekil 3KL5 cmABCDO
Şekil: Mert'in çizdiği üç şekil
2.a

Her şeklin adını yazınız ve şekli sembolle gösteriniz.

6 p
2.b

Şekil 1'in uzunluğunu sembol kullanarak yazınız.

2 p
2.c

Şekil 2'yi bir doğrudan ayıran özelliği uç noktaları yönünden açıklayınız.

4 p
3.ZorLogo çiziminde araç seçimi15 puan

Zeynep, okulun matematik kulübü için bir logo tasarlıyor. Logonun çizim planı şöyledir:

  1. Kâğıda bir O noktası işaretle.
  2. Merkezi O, yarıçapı 4 cm olan bir çember çiz.
  3. Çemberin üzerinde A ve B noktalarını işaretle; [OA] ve [OB] doğru parçalarını çiz.
  4. A ve B noktalarından geçen AB doğrusunu çiz. Çemberin dışında bir P noktası işaretle ve P noktasından AB doğrusuna çizilebilecek en kısa doğru parçasını çiz.

Logonun taslağı şekilde verilmiştir; 4. adımda çizilecek en kısa doğru parçası kesikli çizgiyle gösterilmiştir.

OABP4 cm
Şekil: Logonun taslağı (kesikli çizgi: 4. adımda çizilecek en kısa doğru parçası)
3.a

Planın 2, 3 ve 4. adımlarında kullanılması gereken araçları yazınız.

6 p
3.b

Zeynep'in arkadaşı Can, 4. adımdaki doğru parçasını gönye kullanmadan, ölçüsüz cetvelle göz kararı çizmeyi öneriyor. Bu önerinin neden uygun olmadığını, çizilecek doğru parçasının adını ve AB doğrusuyla yaptığı açıyı belirterek açıklayınız.

5 p
3.c

Zeynep logoyu bir matematik yazılımında da çizmek istiyor. 2. ve 4. adımlardaki çizimler için yazılımdaki hangi araçları kullanmalıdır?

4 p

Puanlar sorunun kendi içindeki dağılımıdır; senaryo kâğıdında tüm sorular birlikte 100 puana ölçeklenir.

Bu konunun geçtiği senaryo kâğıtları

Senaryo 1: 1 soruSenaryo 2: 1 soruSenaryo 3: 1 soruSenaryo 4: 1 soruSenaryo 5: 1 soru