Metnin anahtar kelimelerini belirlemeye yönelik çözümleme yapabilme
OKUMA · OKUMA
Aşağıdaki metni okuyunuz.
Uçurtma
Uçurtma, ince çıtalardan yapılan bir iskeletin kâğıt ya da kumaşla kaplanmasıyla hazırlanan bir oyuncaktır. Uçurtmanın havada kalabilmesi için rüzgâr gerekir. Rüzgâr çok hafif eserse uçurtma yükselemez, çok sert eserse ipi kopabilir. Bu yüzden uçurtma uçurmak için hafif ve düzenli esen bir rüzgâr beklenir. Uçurtmanın ucuna bağlanan uzun ip, onu yönlendirmeyi sağlar. Uçurtmanın dengesini korumak için ise genellikle alt kısmına bir kuyruk takılır.
Metnin içeriğini en iyi yansıtan üç anahtar kelimeyi yazınız.
Seçtiğiniz anahtar kelimelerden birinin metnin içeriğiyle ilişkisini bir cümleyle açıklayınız.
Aşağıdaki metni okuyunuz.
Topaç
Topaç, döndürülerek oynanan çok eski bir oyuncaktır. Genellikle tahtadan yapılır ve alt kısmı sivri bir uçla biter. Topacı döndürmek için gövdesine bir ip sarılır. Topaç yere doğru fırlatılırken ip hızla geri çekilir. Böylece topaç yere düşer ve sivri ucunun üzerinde dönmeye başlar. Oyuncular kimin topacının daha uzun süre döneceğini görmek için yarışır. Bazı usta oyuncular, dönen topacı avuçlarına alıp avuçlarında döndürmeye devam ederek becerilerini gösterir. Bugün plastikten ve metalden topaçlar da yapılıyor ama tahta topaç, birçok ailede dededen toruna geçen bir oyuncak olarak sevilmeye devam ediyor.
Bir öğrenci bu metin için şu kelimeleri belirlemiştir: topaç, ip, döndürmek, avuç, metal
Öğrencinin belirlediği kelimeleri "anahtar kelime olabilir" ve "anahtar kelime olamaz" diye ikiye ayırınız. "Anahtar kelime olamaz" dediğiniz kelimeler için gerekçenizi yazınız.
Metin için bir kavram haritası hazırlayınız: Merkeze metnin en önemli anahtar kelimesini, çevresine onunla ilişkili üç anahtar kelime yazınız. Çevredeki her kelimenin merkezdeki kelimeyle ilişkisini kısa bir ifadeyle belirtiniz.
Aşağıdaki metni okuyunuz.
Nehir'in ailesi her cumartesi akşamı televizyonu kapatır, telefonları bir sepete koyar. Ardından salonun ortasında bir kutu oyunu açılır. Babası zarı atarken heyecandan ellerini ovuşturur. Annesi kartları dağıtırken herkesin sırasını hatırlatır. Küçük kardeşi Ömer henüz kuralları tam bilmediği için ablası ona yardım eder. Oyun bazen bir saat, bazen iki saat sürer. Kim kazanırsa kazansın, gece herkes gülerek yatağına gider. Nehir, bu akşamları haftanın en güzel zamanı olarak görür çünkü o saatlerde herkes yalnızca birbirine bakar, birbirini dinler.
Bu metnin içeriğini yansıtan ancak metinde geçmeyen iki anahtar kelime yazınız.
Yazdığınız anahtar kelimelerden birini seçiniz. Bu kelimenin metinle ilişkisini metinden iki kanıt göstererek açıklayınız.
Belirlediğiniz anahtar kelimelerden yararlanarak metne üç-beş kelimelik bir başlık yazınız ve başlığın hangi anahtar kelimeye dayandığını belirtiniz.
Puanlar sorunun kendi içindeki dağılımıdır; senaryo kâğıdında tüm sorular birlikte 100 puana ölçeklenir.