11. sınıf Fizik · 1. dönem 1. yazılı · FİZ.11.1.2

Serbest düşme hareketi ile ilgili kanıt kullanabilme

KUVVET VE HAREKET · Serbest Düşme

1.KolayDüşme verilerini kanıt olarak kullanma10 puan

Bir öğrenci, hava direncinin ihmal edilebildiği bir ortamda durgun hâlden serbest bıraktığı bilyenin düştüğü yüksekliği video analiziyle ölçmüştür ( $g = 10\ \text{m/s}^2$ ).

t (s)	0	0,2	0,4	0,6	0,8
Düşülen yükseklik h (m)	0	0,2	0,8	1,8	3,2

1.a

Her 0,2 s'lik aralıkta bilyenin aldığı yolu hesaplayarak hareketin sabit hızlı olmadığını verilere dayalı olarak gösteriniz.

5 p

1.b

$h = \frac{1}{2} g t^2$ modelinin verilerle uyumlu olduğunu iki ölçüm için gösteriniz.

5 p

2.OrtaYukarı fırlatılan topun veri seti15 puan

Hava direncinin ihmal edildiği bir ortamda bir top, yerden düşey doğrultuda yukarı doğru 20 m/s ilk hızla fırlatılıyor. Top fırlatıldıktan sonra yalnızca yer çekimi etkisinde hareket ettiğinden yaptığı hareket bir serbest düşme hareketidir. Yukarı yön pozitif ve $g = 10\ \text{m/s}^2$ alınacaktır.

2.a

t = 0, 1, 2, 3 ve 4 s anları için topun hızını ve yerden yüksekliğini gösteren bir veri tablosu oluşturunuz.

8 p

2.b

Topun en yüksek noktada hızı sıfır olduğu hâlde ivmesinin sıfır olmadığını oluşturduğunuz verilere dayanarak açıklayınız.

4 p

2.c

Topun hareketine ait hız-zaman grafiğinin biçimini ve grafiğin eğiminin anlamını açıklayınız.

3 p

3.ZorKuleden üç farklı top19 puan

Şekildeki gibi yerden 80 m yükseklikteki bir kulenin tepesinden üç top aynı anda harekete başlıyor (hava direnci ihmal, $g = 10\ \text{m/s}^2$ ):

A topu: Durgun hâlden serbest bırakılıyor.
B topu: Düşey doğrultuda aşağı doğru 30 m/s ilk hızla fırlatılıyor.
C topu: Düşey doğrultuda yukarı doğru 30 m/s ilk hızla fırlatılıyor.

Üç top da yalnızca yer çekimi etkisinde hareket etmektedir.

Şekil: 80 m yükseklikteki kulenin tepesinden harekete başlayan A, B ve C topları

3.a

Her topun yere ulaşma süresini hesaplayınız.

9 p

3.b

Her topun yere çarpma hızını bulunuz.

6 p

3.c

"Aşağı doğru fırlatılan B topunun ivmesi, serbest bırakılan A topununkinden büyüktür." iddiasını hesapladığınız verileri kanıt olarak kullanarak değerlendiriniz.

4 p

Puanlar sorunun kendi içindeki dağılımıdır; senaryo yazılısında tüm sorular birlikte 100 puana ölçeklenir.

Bu konunun geçtiği senaryo yazılıları

Senaryo 2: 1 soru Senaryo 4: 1 soru